Kompleksowy projekt adaptacji lasów i leśnictwa do zmian klimatu - mała retencja oraz przeciwdziałanie erozji wodnej na terenach nizinnych - kontynuacja (MRN3)

Podmioty realizujące projekt: 

• Beneficjent: Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe reprezentowane przez CKPŚ.
• 151 nadleśnictw z terenu 17 Regionalnych Dyrekcji Lasów Państwowych.
• Partnerzy projektu: Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Centrum Ochrony Mokradeł.

Okres realizacji: 2024-2028

Cel główny projektu: 

Wzmocnienie odporności nizinnych ekosystemów leśnych na zagrożenia związane ze zmianami klimatu poprzez realizację do końca 2028 r. kompleksowych działań retencyjnych i przeciwerozyjnych ukierunkowanych na zapobieganie powstawaniu lub minimalizację negatywnych skutków naturalnych zjawisk/procesów klimatycznych takich jak susze i pożary, powodzie i podtopienia, intensywne lub długotrwałe opady atmosferyczne, ekstremalne przepływy wód w korytach, spływy powierzchniowe, niszczące działanie wód wezbraniowych.

Cele szczegółowe: 

• Rozwój systemów małej retencji poprzez wykonanie obiektów i kompleksowych zadań gromadzących wodę do końca 2028 r.
• Rozwój systemów związanych z przeciwdziałaniem zbyt intensywnym spływom powodującym nadmierną erozję wodną na terenach nizinnych poprzez wykonanie obiektów do końca 2028 r.

W Projekcie wyznaczono również dodatkowe cele związane z działaniami edukacyjnymi oraz monitoringiem tj.:

• Wzrost wiedzy nt. wpływu małej retencji wodnej na środowisko poprzez opracowanie metodologii oceny wpływu na podstawie monitoringu środowiska wybranych zadań do 2028 r.
• Zwiększenie efektywności działań w zakresie adaptacji do zmian klimatu poprzez opracowanie dobrych praktyk realizacji działań retencyjnych do końca roku 2028.
• Podniesienie świadomości ekologicznej społeczeństwa poprzez realizację wydarzeń edukacyjnych dla min. 800 uczestników do końca 2028 r.

Planowane działania:

W ramach projektu będą realizowane inwestycje łączące przyjazne środowisku metody techniczne i biotechniczne, obejmujące m.in.:

• budowę, rozbudowę, przebudowę, odbudowę zbiorników małej retencji oraz zbiorników suchych;
• budowę, rozbudowę, przebudowę, odbudowę małych urządzeń piętrzących oraz gromadzących wodę w szczególności zastawek, progów, przetamowań koryt, przepustów z piętrzeniem, zastosowanych w celu spowolnienia odpływu wód powierzchniowych i/lub stworzenia tzw. retencji korytowej oraz rozlewisk;
• renaturyzację siedlisk podmokłych w szczególności poprzez podniesienie poziomu wód i ich stabilizację;
• przebudowę, rozbudowę lub rozbiórkę obiektów niedostosowanych do wód wezbraniowych lub zastąpienie ich innym rodzajem budowli komunikacyjnej, ale także budowę nowych obiektów w celu zabezpieczenia koryta oraz ochronę jakości wód (przede wszystkim mostów, przepustów, brodów);
• zabezpieczenie obiektów infrastruktury leśnej przed skutkami nadmiernej erozji wodnej związanej z nawalnymi opadami (m.in. kaszyce, narzut kamienny, umocnienia skarp);
• unaturalnianie koryt poprzez odtwarzanie naturalnej geometrii i trasy (remeandrowanie cieków naturalnych, meandrowanie rowu), tworzenie zróżnicowanych siedlisk w korycie np. układ bystrze-ploso oraz odtwarzania terenów zalewowych.

Projekt stanowi kontynuację działań realizowanych przez Lasy Państwowe w ramach projektów współfinansowanych z Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko 2007-2013 i 2014-2020.

Planowane rezultaty projektu:

W projekcie planuje się wykonanie łącznie 1030 sztuk obiektów i kompleksowych zadań (wskaźnik produktu), osiągnięcie pojemności obiektów małej retencji o wartości 7 065,2 tys. m³ oraz osiągnięcie objętości obiektów małej retencji w wartości 5 700 tys. m³ (wskaźnik rezultatu).
Ponadto dodatkowym wskaźnikiem realizacji projektu będzie podniesienie świadomości ekologicznej społeczeństwa poprzez organizację wydarzeń edukacyjnych dla min. 800 uczestników.

Planowana wartość projektu:

Całkowity koszt realizacji projektu: 511 560 000 zł
Kwota wydatków kwalifikowalnych: 405 670 000 zł
Kwota dofinansowania z UE: 323 359 557 zł

#FunduszeUE

Nadleśnictwo Golub-Dobrzyń w ramach "Kompleksowego projektu adaptacji lasów i leśnictwa do zmian klimatu - mała retencja oraz przeciwdziałanie erozji wodnej na terenach nizinnych - kontynuacja (MRN3)" planuje zrealizować łącznie 26 obiektów, w tym:

• budowa zastawek drewnianych oraz progów kamiennych z palisadami
• odbudowa rowów melioracyjnych

Kompleksowy projekt adaptacji lasów i leśnictwa do zmian klimatu – zapobieganie, przeciwdziałanie oraz ograniczanie skutków zagrożeń związanych z pożarami lasów

W ostatnich latach Polska plasuje się w czołówce pod względem liczby pożarów – zaraz za Portugalią i Hiszpanią, natomiast pod względem powierzchni nimi objętej – znajdujemy się w pierwszej dziesiątce. Częstotliwość pożarów jest m.in. konsekwencją zmian klimatycznych (długotrwałe susze, mała liczba opadów) czy składu gatunkowego naszych drzewostanów – w polskich lasach przeważają gatunki iglaste, ze znacznym udziałem sosny (łatwopalne olejki eteryczne). Niestety większość pożarów nadal wybucha z winy ludzi, spowodowana umyślnymi podpaleniami, wypalaniem traw czy nieostrożnym obchodzeniem się z ogniem.

Zagrożenie pożarami lasów w Polsce jest jednym z najwyższych w Europie. Tylko w 2015 roku na terenach zarządzanych przez LP wybuchło 3732 pożarów, które objęły powierzchnię blisko 880 ha. Ponieważ zapobieganie im wymaga bardzo wysokich nakładów – Lasy Państwowe w walce z tym niebezpiecznym żywiołem sięgają również po fundusze unijne.

Koordynowanie przedsięwzięcia pod nazwą "Kompleksowy projekt adaptacji lasów i leśnictwa do zmian klimatu – zapobieganie, przeciwdziałanie oraz ograniczanie skutków zagrożeń związanych z pożarami lasów" PGL LP powierzyło CKPŚ. Projekt ten był realizowany w ramach II osi priorytetowej Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowiska (działanie 2.1 Adaptacja do zmian klimatu wraz z zabezpieczeniem i zwiększeniem odporności na klęski żywiołowe, w szczególności katastrofy naturalne oraz monitoring środowiska).

Okres realizacji: 2016-2018 r.

Cel projektu: zmniejszenie negatywnych skutków wywoływanych przez pożary w lasach oraz sprawne lokalizowanie źródła zagrożenia i minimalizowanie strat, a w dalszej perspektywie – zmniejszenie średniej powierzchni pożarów i rozszerzenie obserwacji obszarów leśnych, szczególnie w nadleśnictwach zakwalifikowanych do I kategorii zagrożenia pożarowego.

Cele uzupełniające:
•    rozszerzenie obserwacji obszarów leśnych,
•    szybsze i bardziej precyzyjne określenie miejsca powstania pożaru,
•    dokładniejsze prognozowanie zagrożenia pożarowego na podstawie danych meteorologicznych,
•    skrócenie czasu dotarcia jednostek LP na miejsce pożaru.

Dofinansowanie zostało przeznaczone na:

• rozwój i modernizację systemów wczesnego ostrzegania i prognozowania zagrożeń, w tym:
  • budowę i modernizację dostrzegalni pożarowych (3 szt.)
  • zakup nowoczesnego sprzętu umożliwiającego lokalizację i wykrywanie pożarów (3 szt.)
  • doposażenie punktów alarmowo-dyspozycyjnych (PAD) (1 szt.)
• wsparcie techniczne systemu ratowniczo-gaśniczego na wypadek wystąpienia pożarów lasów, w tym:
• zakup samochodów patrolowo-gaśniczych (1 szt.)

Zasięg realizacji projektu pn. "Kompleksowy projekt adaptacji lasów i leśnictwa do zmian klimatu – zapobieganie, przeciwdziałanie oraz ograniczanie skutków zagrożeń związanych z pożarami lasów"

Realizacja projektu przyczyniła się między innymi do:

• zwiększenia odporności lasów na klęski żywiołowe takie jak pożary, którymi zagrożenie wzrasta wraz z ocieplaniem się klimatu,
• podniesienia efektywności systemu wczesnego ostrzegania o pożarach w Lasach Państwowych,
• zwiększenia powierzchni leśnych objętych monitoringiem oraz skrócenia czasu wykrycia zagrożenia i reagowania
• ograniczenia zasięgu pożarów i negatywnych skutków z nimi związanych (np. zubożenie gleby, zniszczenie ekosystemu i zamieszkujących go organizmów, straty materialne),
• poprawy ochrony przeciwpożarowej na obszarach sąsiadujących z terenami administrowanymi przez LP, np. parków narodowych czy terenach zamieszkanych (wpływ na bezpieczeństwo mieszkańców i turystów),
• ograniczenia emisji CO₂ w wyniku zmniejszenia liczby oraz zasięgu pożarów.

Wartość projektu

Całkowity koszt realizacji projektu: 654 043,03 zł

Kwota dofinansowania z funduszy europejskich: 513 612,50 zł

realizacja przedsięwzięcia pn. „Zwalczanie Barszczu Sosnowskiego- Ochrona Przyrody 2022”

Nazwa przedsięwzięcia: „Zwalczanie Barszczu Sosnowskiego- Ochrona Przyrody 2022”

Planowany okres realizacji: 2022 rok

Dotowany: Nadleśnictwo Golub-Dobrzyń w Konstancjewie

Występowanie: Na terenach powiatu golubsko-dobrzyńskiego, wzdłuż cieku wodnego Struga Młyńska (pot. Trynka) na gruntach Nadleśnictwa Golub-Dobrzyń zostało zlokalizowane stanowisko Barszczu Sosnowskiego. Powierzchnia występowania tej rośliny/gatunku zagrażającego gatunkom rodzimym/siedliskom przyrodniczym to 2,48 ha.

Opis technologii prac: W 2022 roku Nadleśnictwo Golub-Dobrzyń przystąpiło do zwalczania Barszczu Sosnowskiego ze środków pozyskanych z Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu. Jako metodę likwidacji Barszczu Sosnowskiego wybrało metodę mechanicznego usuwania (koszenia)– zabieg przeprowadzony był dwukrotnie w ciągu sezonu wegetacyjnego (na powierzchni 2,48 ha).

Wartość projektu

Całkowity koszt realizacji przedsięwzięcia wynosi  18 757,50  zł

Kwota dofinansowania z  Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu wynosi 17 360,00 zł

Środki własne Nadleśnictwa Golub-Dobrzyń  1 397,50 zł

KONKURS PLASTYCZNY „LAS SKARBEM PRZYRODY” XIII edycJA - 2022

Nazwa przedsięwzięcia: Konkurs plastyczny „Las skarbem przyrody” XIII edycja - 2022

Planowany okres realizacji: 2022 rok

Dotowany: Nadleśnictwo Golub-Dobrzyń w Konstancjewie

Zasięg terytorialny: Szkoły podstawowe funkcjonujące w zasięgu terytorialnym nadleśnictwa (1348 km2)

Opis : Konkurs plastyczny, którego celem jest podniesienie świadomości dzieci w zakresie odpowiedzialnego korzystania z lasu, wyeliminowanie lub ograniczenie niepożądanych zachowań. Planowanym efektem rzeczowym jest czysty las, zagospodarowane obiekty turystyczne, ograniczenie kosztów ponoszonych na sprzątanie lasu, naprawę urządzeń turystycznych, zmniejszenie strat po pożarach spowodowanych nieostrożnym obchodzeniem się z ogniem.

Wartość projektu

Kwota dofinansowania z  Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu wynosi 2790,00 zł

realizacja przedsięwzięcia pn. "Zachowanie I UTRZYMANIE właściwego stanu siedlisk przyrodniczych na terenie rezerwatu WRONIE - Ochrona Przyrody 2021"

Nazwa przedsięwzięcia: „Zachowanie i utrzymanie właściwego stanu siedlisk przyrodniczych na terenie rezerwatu WRONIE Ochrona Przyrody 2021”.

Planowany okres realizacji: 2021 rok

Dotowany: Nadleśnictwo Golub-Dobrzyń w Konstancjewo 3A

Cel przedsięwzięcia: Realizacja działań ochronnych ujętych w zarządzeniu RDOŚ w Bydgoszczy z dnia 7 listopada 2016 roku w sprawie ustanowienia planu ochrony dla rezerwatu przyrody „Wronie”. Zablokowanie odpływu wód rowami z ekosystemów bagiennych i olsów torfowcowych ma na celu poprawę hydrologii tych obiektów, a zatem stabilizację warunków ekologicznych i zapewnienie lepszego i trwalszego ich funkcjonowania.

Opis technologii prac: Zabezpieczenie stosunków wodnych zagłębień terenowych poprzez wykonanie zastawek z możliwością regulacji przepływu. Wykonanie takich zastawek spełni założony w planie cel, a jednocześnie będzie stanowić zabezpieczenie przed podtopieniami podczas nawalnych lub długotrwałych intensywnych opadów.

Wartość projektu

Planowany całkowity koszt realizacji przedsięwzięcia wynosi  4 000,00 zł.

Kwota dofinansowania z Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu wynosi  4 000,00 zł.

realizacja przedsięwzięcia pn. „Zwalczanie Barszczu Sosnowskiego- Ochrona Przyrody 2021”

Nazwa przedsięwzięcia: „Zwalczanie Barszczu Sosnowskiego- Ochrona Przyrody 2021”

Planowany okres realizacji: 2021 rok

Dotowany: Nadleśnictwo Golub-Dobrzyń w Konstancjewie

Występowanie: Na terenach powiatu golubsko-dobrzyńskiego, wzdłuż cieku wodnego Struga Młyńska (pot. Trynka) na gruntach Nadleśnictwa Golub-Dobrzyń zostało zlokalizowane stanowisko Barszczu Sosnowskiego. Powierzchnia występowania tej rośliny/gatunku zagrażającego gatunkom rodzimym/siedliskom przyrodniczym to 2,42 ha.

Opis technologii prac: W 2021 roku Nadleśnictwo Golub-Dobrzyń przystąpiło do zwalczania Barszczu Sosnowskiego ze środków pozyskanych z Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu. Jako metodę likwidacji Barszczu Sosnowskiego wybrało metodę ogławiania - (osłanianie i ścinanie kwiatostanów) tak by nie zdążyły dojrzeć przed wysianiem – zabieg przeprowadzony był dwukrotnie w ciągu sezonu wegetacyjnego (na powierzchni 2,42 ha).

Wartość projektu

Planowany całkowity koszt realizacji przedsięwzięcia wynosi  8 500,00  zł

Kwota dofinansowania z  Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu wynosi 5 950,00 zł

Środki własne Nadleśnictwa Golub-Dobrzyń  2 550,00 zł

KONKURS PLASTYCZNY „LAS SKARBEM PRZYRODY” XII edycJA - 2021

Nazwa przedsięwzięcia: Konkurs plastyczny „Las skarbem przyrody” XII edycja - 2021

Planowany okres realizacji: 2021 rok

Dotowany: Nadleśnictwo Golub-Dobrzyń w Konstancjewie

Zasięg terytorialny: Szkoły podstawowe funkcjonujące w zasięgu terytorialnym nadleśnictwa (1348 km2)

Opis : Konkurs plastyczny, którego celem jest podniesienie świadomości dzieci w zakresie odpowiedzialnego korzystania z lasu, wyeliminowanie lub ograniczenie niepożądanych zachowań. Planowanym efektem rzeczowym jest czysty las, zagospodarowane obiekty turystyczne, ograniczenie kosztów ponoszonych na sprzątanie lasu, naprawę urządzeń turystycznych, zmniejszenie strat po pożarach spowodowanych nieostrożnym obchodzeniem się z ogniem.

Wartość projektu

Planowany całkowity koszt realizacji przedsięwzięcia wynosi  1974,69  zł

Kwota dofinansowania z  Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu wynosi 1800,00 zł

Środki własne Nadleśnictwa Golub-Dobrzyń  174,69 zł

realizacja przedsięwzięcia pn. „Zwalczanie Barszczu Sosnowskiego- Ochrona Przyrody 2020”

Nazwa przedsięwzięcia: „Zwalczanie Barszczu Sosnowskiego- Ochrona Przyrody 2020”

Planowany okres realizacji: 2020 rok

Dotowany: Nadleśnictwo Golub-Dobrzyń w Konstancjewie

Występowanie: Na terenach powiatu golubsko-dobrzyńskiego, wzdłuż cieku wodnego Struga Młyńska (pot. Trynka) na gruntach Nadleśnictwa Golub-Dobrzyń zostało zlokalizowane stanowisko Barszczu Sosnowskiego. Powierzchnia występowania tej rośliny/gatunku zagrażającego gatunkom rodzimym/siedliskom przyrodniczym to 3,86 ha.

Opis technologii prac: W 2020 roku Nadleśnictwo Golub-Dobrzyń przystąpiło do zwalczania Barszczu Sosnowskiego ze środków pozyskanych z Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu. Jako metodę likwidacji Barszczu Sosnowskiego wybrało metodę ogławiania - (osłanianie i ścinanie kwiatostanów) tak by nie zdążyły dojrzeć przed wysianiem – zabieg przeprowadzony był dwukrotnie w ciągu sezonu wegetacyjnego (na powierzchni 3,86 ha).

Wartość projektu

Planowany całkowity koszt realizacji przedsięwzięcia wynosi  15 192,96  zł

Kwota dofinansowania z  Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu wynosi 10 635,07 zł

Środki własne Nadleśnictwa Golub-Dobrzyń  4 557,89 zł

realizacja przedsięwzięcia pn. "Zachowanie I UTRZYMANIE właściwego stanu siedlisk przyrodniczych na terenie rezerwatów "Tomkowo" i "Bobrowisko"  - Ochrona Przyrody 2019"

Nazwa przedsięwzięcia: „Zachowanie i utrzymanie właściwego stanu siedlisk przyrodniczych na terenie rezerwatów „Tomkowo” i „Bobrowisko” – Ochrona Przyrody 2019”.

Planowany okres realizacji: 2019 rok

Dotowany: Nadleśnictwo Golub-Dobrzyń w Konstancjewo 3A

Występowanie: Występowanie gatunków roślin inwazyjnych stwierdzono w rezerwatach ‘’Tomkowo’’ i ‘’Bobrowisko’’. Stanowiły one zagrożenie dla niniejszych rezerwatów m.in. ze względu na niebezpieczeństwo ich ekspansji.

Cel przedsięwzięcia: Zachowanie i utrzymanie właściwego stanu siedlisk przyrodniczych na terenie rezerwatów „Tomkowo” i „Bobrowisko”. Realizacja działań ochronnych ujętych w zarządzeniach nr 0210/6/2012 i nr 0210/25/2012 RDOŚ w Bydgoszczy z dnia 29.08.2012 r. w sprawie ustanowienia planu ochrony dla rezerwatów przyrody "Bobrowisko" i "Tomkowo”.                 

Opis technologii prac: W 2019 roku Nadleśnictwo Golub-Dobrzyń przystąpiło do zwalczania tych gatunków poprzez:

   •  Rezerwat Tomkowo -  wyrwanie wraz z szyją korzeniową, ( śnieguliczka i robinia akacjowa);

   •  Rezerwat Bobrowisko –  wyrwanie wraz z szyją korzeniową (czeremcha amerykańska).

Wartość projektu

Planowany całkowity koszt realizacji przedsięwzięcia wynosi  11 598,90 zł.

Kwota dofinansowania z Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu wynosi  11 598,90 zł.

realizacja przedsięwzięcia pn. „Zwalczanie Barszczu Sosnowskiego- Ochrona Przyrody 2019”

Nazwa przedsięwzięcia: „Zwalczanie Barszczu Sosnowskiego- Ochrona Przyrody 2019”

Planowany okres realizacji: 2019 rok

Dotowany: Nadleśnictwo Golub-Dobrzyń w Konstancjewie

Występowanie: Na terenach powiatu golubsko-dobrzyńskiego, wzdłuż cieku wodnego Struga Młyńska (pot. Trynka ) na gruntach Nadleśnictwa Golub-Dobrzyń zostało zlokalizowane stanowisko barszczu Sosnowskiego. Powierzchnia występowania tej rośliny/gatunku zagrażającego gatunkom rodzimym lub siedliskom przyrodniczym to 4,1200 ha.

Opis technologii prac: W 2019 roku Nadleśnictwo Golub-Dobrzyń przystąpiło do zwalczania Barszczu Sosnowskiego ze środków pozyskanych z Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu. Jako metodę likwidacji Barszczu Sosnowskiego wybrało metodę ogławiania - (osłanianie i ścinanie kwiatostanów) tak by nie zdążyły dojrzeć przed wysianiem – zabieg przeprowadzony był kilkakrotnie w ciągu sezonu wegetacyjnego (na powierzchni 4,12 ha).

Wartość projektu

Planowany całkowity koszt realizacji przedsięwzięcia wynosi  14 832,00 zł

Kwota dofinansowania z  Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu wynosi  11 865,60 zł

Środki własne Nadleśnictwa Golub-Dobrzyń  2 966,40 zł